سلامت انسان در گرو تغذیه سالم همچنین سلامت مسیر هضم غذا تا رسیدن آن به سلول های بدن می باشد. از این منظر اگر فردی بهترین غذا را با درست ترین روش تهیه نماید ولی دستگاه هضم و جذب غذا از دهان و دندان گرفته تا معده و کبد از سلامت کافی برخوردار نباشد، از سلامت کافی برخوردار نخواهد بود. دندان ها بعنوان خط اول مسیر هضم و جذب غذا اهیمت بسزایی در حفظ سلامت انسان دارند. بنده با این اصل معتقدم و در حد توان در بالین بیماران خود سعی می نمایم در صورت شکایت از وضعیت معده و دستگاه گوارش اول وضعیت دندان های فرد را بررسی نمایم. در این خصوص بسیار موارد بوده است که بیماری با شکایت مشکلات گوارشی و معده مراجعه نموده است و بنده شروع درمان وی را مشروط به اصلاح وضعیت دندان ها نموده ام. باید بپذیریم که بعد از دهان در هیچ جای دستگاه گوارش دندان وجود ندارد لذا قسمت اصلی هضم فیزیکی و خمیر کردن غذا در دهان و توسط دندان انجام می گیرد. هر گونه اختلال در جویدن غذا سبب اختلال در تمامی فرایند هضم و جذب غذا تا رسیدن به سلول ها و نتیجتا انواع بیماری های مختلف خواهد شد. با این مقدمه دیگر نیازی نیست که در مورد اهمیت سلامت دندان ها تاکید نمایم. حکمای طب ایرانی توجه خاصی به سلامت دندان داشته اند و به فراخور حال خود توصیه هایی هم جهت سلامت این اعضای ریز ولی مهم نموده اند. در ادامه به نظرات همکاران متتخصص طب سنتی که برگرفته از منابع مکتوب طب ایرانی است می پردازیم ولی این مطالب دلیل بر این نمی شود که خوانندگان با تکیه بر این مطالب خود را ازخدمات اررشمند همکاران دندانپزشک و توصیه های ایشان محروم نمایند. در حین اینکه اثبات تاثیر و سلامت همین توصیه های حکمای طب سنتی نیازمند انجام پژوهش های بالینی توسط محققان رشته دندانپزشکی است. به امید روزی که روش های حکمای طب سنتی ایران توسط محققین مورد پژوهش و تایید قرار گیرد و بتوان با قاطعیت بیشتری استفاده از این روش ها را به مردم عزیزمان توصیه نمود.

(دکتر مرتضی مجاهدی)

خوب نجویدن غذا و مصرف غذاهای مختلف روی همدیگر علاوه بر ایجاد بیماری های مختلف در معده و دستگاه گوارش، به سلامت دهان و دندان نیز صدمه وارد می‌کند؛ زیاده‌روی در مصرف غذا هم به علت اختلال در فرآیند هضم غذا و تولید گازهایی که از طریق دهان خارج می‌شوند، سلامت دندان‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهد .
استفاده از غذاهای ناسازگار با همدیگر فرآیند هضم را در معده دچار اختلال می‌کند و به سلامت دهان و دندان آسیب می‌زند؛ برای حفظ سلامت دهان و دندان نباید مواد غذایی سرد و گرم را همزمان مصرف کرد؛ افراد باید استفاده از مواد غذایی خیلی ترش را هم محدود کنند.
افرادی که به طور مکرر دچار ریفلاکس یا استفراغ می‌شوند دندان‌های آنها آسیب می‌بیند؛ ترشحاتی (نزله‌هایی) که از سینوس‌ها و قسمت فوقانی سر به سمت حفره دهان وارد می‌شوند هم دندان‌ها را دچار پوسیدگی و هم رنگ آنها را عوض می‌کند.
 اشخاصی که دچار غلبه‌ صفرا هستند دندان‌های آنها معمولاً آسیب‌پذیر و رنگ آنها زرد می‌شود؛ برخی اشخاص هم به صورت مکرر دچار پوسیدگی دندان‌ها می‌شوند یا رنگ دندان‌های آنها تغییر پیدا می‌کند، این افراد اغلب مبتلا به سوء مزاج هستند یا ترشحاتی (نزله‌هایی) دارند که از قسمت فوقانی سر و سینوس‌هایشان وارد دهان آنها می‌شود که برای رفع این مشکل باید به متخصص طب سنتی مراجعه کنند.
مسواک زدن با چوب درختی به نام درخت مسواک یا اراک، ریشه شیرین بیان، چوب زیتون، بید، هلو و شفتالو به سلامت دندان‌ها کمک شایانی می‌کند؛ چرب کردن دندان‌ها پس از مسواک زدن با مقداری روغن گل سرخ هم در افرادی که مزاج گرم دارند، مفید است. ماساژ دندان‌ها با روغن نارگیل یا دارچین نقش مؤثری در سلامتی دندان‌ها دارد؛ شستشوی دندان‌ها با محلول گلاب و عسل هم پس از مسواک زدن به حفظ سلامت دندان‌ها کمک می‌کند. مصرف ترکیباتی که اسیدیته بالایی دارند برای شستشوی دهان و دندان‌ها مضر است؛ برخی اشخاص برای سفید کردن دندان‌ها به طور مکرر از آبلیمو یا سرکه استفاده می‌کنند، در حالی که مصرف این ترکیبات اثر نامطلوب بر مینای دندان می‌گذارد.
 استفاده از ترکیب پودر شده برگ سماق و زاج سفید در تمیز کردن دندان‌ها موثر است؛ برای این منظور افراد باید ۲ واحد از برگ سماق را به همراه یک واحد از زاج سفید به خوبی ساییده سپس دندان‌هایشان را با این ترکیب مسواک بزنند؛ مخلوط نمک کریستال (سنگ نمک) و کف دریا هم نقش موثری در سفید کردن دندان‌ها دارد؛ برای این منظور اشخاص باید نمک کریستال و کف دریا را به نسبت مساوی با هم مخلوط کنند سپس دندان‌هایشان را با این ترکیب مسواک بزنند. 
موثرترین روش‌ها برای سفید کردن دندان‌ها در مزاج‌های مختلف:
 افرادی که مزاج گرم و تر دارند برای سفید کردن دندان‌هایشان باید عدس خام پوست گرفته را پودر و آن را به نسبت مساوی با نمک مخلوط کنند، سپس دندان‌هایشان را با ترکیب پودر شده عدس، نمک و مازو مسواک بزنند؛ اشخاصی که مزاج گرم و خشک دارند هم باید از گلنار فارسی و ریشه شیرین ‌بیان برای سفید کردن دندان‌هایشان استفاده کنند .
افرادی که مزاج سرد و تر دارند باید هر یک از ترکیبات دارچین، زوفا، پر سیاوشان و مصطکی را به نسبت مساوی با هم ترکیب سپس این مخلوط را پودر کنند و دندان‌هایشان را با آن مسواک بزنند.
استفاده از ترکیب نمک کریستال، کف دریا و آرد جو سوخته هم تاثیر بسزایی در سفید کردن دندان‌ها دارد برای این منظور افراد باید جو را بسوزانند و خاکستر آن را به نسبت مساوی با کف دریا و نمک مخلوط کنند سپس دندان‌هایشان را با این ترکیب مسواک بزنند.
ترکیب زاج سفید، چوب بید و جو هم تأثیر چشمگیری در سفید کردن دندان‌ها دارد، برای این منظور اشخاص باید مخلوط زاج سفید، چوب بید و جو را بسوزانند سپس خاکستر این مواد را به نسبت مساوی با کف دریا مخلوط کنند و دندان‌هایشان را با این ترکیب مسواک بزنند.
سوخته مرزه کوهی خشک شده به سفید کردن دندان‌ها کمک شایانی می‌کند؛ افراد برای سفید کردن دندان‌هایشان باید عدس،‌ جو و گل ختمی را به نسبت مساوی با هم مخلوط سپس این ترکیب را پودر کنند و دندان‌هایشان را با این مخلوط پودر شده مسواک بزنند.
افراد برای داشتن دندان‌هایی سفید و درخشان باید۶ واحد مازو را با ۶ واحد زاج سفید، سه واحد گل سرخ، سه واحد پوست انار خشک شده، سه واحد گلنار فارسی، سه واحد مصطکی و سه واحد سنگ نمک (نمک کریستال) مخلوط کنند سپس این مخلوط را به خوبی ساییده و دندان‌هایشان را با این ترکیب ساییده شده مسواک بزنند؛ جویدن برگ گیاه مریم گلی یا گل زنبق همراه با نعناع هم نقش مؤثری در سفید کردن دندان‌ها دارد؛ همچنین می توان برای سفید کردن دندان‌ها پودر زردچوبه، روغن خردل و نمک را به نسبت مساوی با هم ترکیب سپس از این مخلوط برای مسواک زدن استفاده نمود.

***

منبع: دکتر محمودرضا فقیهی (متخصص طب ایرانی)

ویرایش و تنظیم: سینا جوانبخت

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید