در نگاه جناب شیخ الرئیس و کلیه حکمای طب سنتی ایران هر گروه جنسی، سنی،  نژادی و اقلیمی دارای مزاج خاص خود هستند و طبیب موظف است اعتدال یا عدم اعتدال هر کدام را با لحاظ شرایط ویژه آنها تبیین نماید. با توجه به تعریف مزاج از آنجایی که هیچگاه در دو فرد از نوع بشر امکان ترکیب کاملا مشابه اجزای شکل دهنده وجود ندارد، لذا مزاج دو فرد هیچگاه کاملا مشابه یکدیگر نخواهد شد و در نتیجه می توان برای هر عضو جامعه انسانی مزاج منحصر به همان فرد را تصور نمود. بزرگان طب سنتی ایران، جهت سهولت بررسی و شناخت مزاج افراد مختلف این  تنوع مزاجی را در طیفی از نه گروه قرار داده و برای شناخت هر گروه شاخص هایی را تعریف نموده اند که رعایت آن ها می تواند به حفظ سلامتی شما کمک کند. از دیدگاه منابع طب ایرانی هر فرد بر مبنای مدل مزاجی مشخصی آفریده و متولد میشود. این مزاج در منابع طب ایرانی با نامهای مختلف ذکر شده است که البته مصداق واحدی را منظور دارند. اسامی مذکور عبارتند از: مزاج اولیه، مزاج پایه، مزاج جبلی، مزاج سرشتی و مزاج اصلی. در این میان جناب ابن سینا اصطلاح مزاج واقع در اصل بنیه را ذکر نموده است. از بین این نه گروه یک گروه معتدل و هشت گروه دیگر غیر معتدل می باشند که شامل چهار مزاج ساده یا مفرد (گرم، سرد، تر و خشک) و چهار مزاج مرکب (گرم و تر، گرم و خشک، سرد و تر، سرد و خشک) می باشند. از بین منابع مورد بررسی،همگی بصورت دقیق نه گروه مزاجی را مطرح و  مطابق توضیحات فوق شرح داده اند. در جدول زیر بصورت نمادین نسبت کیفیت دو جسم که با یکدیگر ترکیب شده و جسم مرکب را می سازند و چگونگی شکل گیری نه حالت ممکن جهت ایجاد مزاج ارایه شده است.کلمات رنگی شده نشان غلبه همان کیفیت در جسم اول و دوم یا جسم مرکب می باشند.

***

منبع: دکتر مرتضی مجاهدی 
تنظیم: سینا جوانبخت 

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید